نیروی برق

بیشتر نیروگاه‌های برق-آبی انرژی مورد نیاز خود را از انرژی پتانسیل آب پشت یک سد تامین می‌کنند

بیشتر نیروگاه‌های برق-آبی انرژی مورد نیاز خود را از انرژی پتانسیل آب پشت یک سد تامین می‌کنند. در این حالت انرژی تولیدی از آب به حجم آب پشت سد و اختلاف ارتفاع بین منبع و محل خروج آب سد وابسته‌است. به این اختلاف ارتفاع، ارتفاع فشاری می‌گویند و آن را با H (مخفف Head) نمایش می‌دهند. در واقع میزان انرژی پتانسیل آب با ارتفاع فشاری آن متناسب است. برای افزایش فاصله یا ارتفاع فشاری، آب معمولاً برای رسیدن به توربین آبی فاصله زیادی را در یک لوله بزرگ طی می‌کند.

برخی نیروگاه‌های آبی که تعداد آنها زیاد هم نیست از انرژی جنبشی آب جاری استفاده می‌کنند. در این دسته از نیروگاه‌ها نیازی به احداث سد نیست. توربین این نیروگاه‌ها شبیه یک چرخ آبی عمل می‌کند. این نوع استفاده از انرژی شاخه نسبتاً جدیدی از علم جنبش مایعات است.

متغیر بودن تولید انرژی برقابی در سال‌های مختلف به مقدار حجم آب موجود پشت سدها و به‌طور غیرمستقیم به وضعیت بارندگی و خشکسالی کشور باز می‌گردد. درحال حاضر بحران آب در کشور ایران و جنبه‌های مختلف آن بر کسی پوشیده نیست.

وقوع کم‌آبی‌ها و خشکسالی‌ها، افزایش مصارف، از بین رفتن زیست‌بومهای آبی و تبعات زیست‌محیطی، همگی از ابعاد مختلف بحران آب هستند که در دهه‌های قبل کمتر از آنها سخن بمیان می‌آمد.

این مشکلات موجب شده که مقوله سدسازی و سدها در مرکز توجه منتقدان و طرفداران آن قرارگیرد. یکی از موضوعاتی که به صورت مسائل پیرامونی مقوله سدسازی در کشور محل مناقشه موافقان و مخالفان است، مقوله نیروگاه‌های برق‌آبی است.

در نیروگاه‌های برقابی از آب جمع شده در پشت سدها برای تولید برق استفاده می‌شود. آب جمع شده در پشت سدها با برخورد به پره‌های توربین سبب چرخش روتور توربین می‌شود و چرخش روتور توربین نیز سبب چرخش ژنراتور و در نتیجه تولید برق می‌شود. نیروی برقابی یا هیدروالکتریسیته اصطلاحی است که به انرژی الکتریکی تولیدی از نیروی آب اطلاق میشود.

 برقابی 98,8 درصد از تولید ملی برق تجدیدپذیر و 13,8 درصد از مجموع الکتریسیته تولیدی در ایران را تشکیل می‌دهد. درحالی که هیدروالکتریسیته حدود 19 درصد از کل انرژی الکتریکی تولیدی جهان را پوشش می‌دهد.

نیروگاه برقابی کارون 3 با توان تولید برق 2280 مگاوات و تولید انرژی سالانه 4170 گیگاوات ساعت، بزرگترین نیروگاه برقابی کشور است.  درحال حاضر در کل کشور حدود 11,3 گیگاوات ظرفیت تولید انرژی برقابی وجود دارد.  از سال 1387 تا سال 1394 از 5 تا 13,5 گیگاوات ساعت انرژی برقابی در کشور تولید شده است.

ایران با متوسط بارندگی برابر با یک‌سوم متوسط جهانی، جزو کشورهای خشک و نیمه‌خشک جهان است و علاوه‌ بر این امر، شاید مهمترین علت تأسیس سدها در ایران پراکنش نامناسب زمانی و مکانی بارندگی باشد. این امر در درجه اول بدین معناست که باید تمهیدی در جهت ذخیره آب برای زمان مورد نیاز آن  برای کشاورزی و شرب اندیشید و در درجه دوم نیز بدین معناست که انحراف از معیار مکانی بارندگی در کشور قابل توجه است.

با توجه به اینکه میزان انرژی برقابی کمتر از 15 درصد از کل انرژی برق کشور را تشکیل می‌دهد، شاید نتوان هدف تأمین انرژی را هدف اصلی مناسبی برای تأسیس یک سد در کشور دانست. این امر در حالی است که ذخیره آب توسط سد در یک کشور کم‌آب و خشک و رهاسازی آن برای تولید برق، علیرغم وفور سوخت‌های فسیلی، چندان صحیح بنظر نمی‌رسد.
 

موضوعات مقاله

آموزش ETAP

در این بخش یک فایل آموزشی مفید آموزش نرم افزار ETAP برای شما آماده دانلود شده است.

ژاپن به دنبال افزایش انرژی‌های تجدیدپذیر

می‌توانیم بازاری ۴۰۰ میلیون نفره برای برق داشته باشیم

به گزارش خبرنگار نیروی «انرژی امروز»، ستار محمودی که امروز در کنفرانس بین‌المللی صنعت برق سخن می‌

ساخت نیروگاه خورشیدی توسط کره جنوبی در ایران

بال پروانه، الهام بخش سلول های خورشیدی آینده

به گزارش خبرنگار دانش و فناوری «انرژی امروز»، نور خورشید منعکس شده از سطح سلول خورشیدی باعث هدررو

نانوخمیری که عمر باتری یون لیتیم را افزایش می‌دهد

تولید برق از باران توسط سلول خورشیدی گرافنی

سلول‌های خورشیدی با وجود تامین انرژی از طریق تابش نور خورشید، معایبی نیز دارند که از جمله‌ی آن می

تقاضا برای استفاده از گاز طبیعی رو به افزایش است

مهمترین مباحث سمینار GECF

به گزارش انرژی امروز، محمدحسین عادلی با اشاره به این که عوامل اصلی تاثیرگذار بر بازار انرژی و گاز

آغاز ساخت نیروگاه بادی در کاغذ کنان میانه

فرماندار شهرستان ویژه میانه از آغاز ساخت نیروگاه بادی ۵۰ مگاواتی در این شهرستان خبر داد.

بهبود عملكرد بازياب ليكور سوز- اگزرژي كارخانه توليد كاغذ به روش آناليز انرژي

كارخانه هاي چوب و كاغذ كشور در جريان فرآيند توليد خمير كاغذ از چوب درختان به روشهاي شيمايي ، ماده

پارادایم انرژی تغییر می‌کند

گاز طبیعی، کلید پیشرفت انرژی‌های نو

انرژی های نو روز به روز در حال رشد و پیش رفت هستند؛ کارشناسان به اتفاق معتقدند که روزی جای انرژی

راهکار های صرفه جویی انرژی در موتور های الکتریکی

جایگزینی سوخت نیروگاه‌ها محصول پارس‌جنوبی است

یک کارشناس انرژی گفت: گاز امروز پشتوانه انرژی کشور در داخل است و این پشتوانه محکم، حامی مطمئنی اس